Birleşik Otomotiv İşçileri (UAW) sendikasının 2026 yönetim seçimi, sendika bürokrasisi için bozgunla sonuçlandı. Üyelerin yüzde 90’dan fazlası oylamayı boykot etti. Sendika aygıtının tamamını emrinde bulunduran Shawn Fain, üyelerin yüzde 6’sının oyuyla “yeniden seçildi.”
Seçimde birbirine karşıt iki eğilim ifadesini buldu. Fain, onun arkasında saflarını sıklaştıran aygıtın bürokratik ataletini temsil ediyordu. Başkanlığa aday olan sosyalist Mack Trucks işçisi Will Lehman ise taban başkaldırısının gelişimini ve işçi sınıfı içinde büyüyen sosyalist ve enternasyonalist yönelimi temsil ediyordu. Lehman’ın, kampanyasının üyelere ulaşmasının fiilen engellendiği koşullarda aldığı oy büyük önem taşımaktadır.
Dünya Sosyalist Web Sitesi, mahkeme tarafından atanan UAW denetçisinin yayımladığı sayım tutanaklarını bölge bölge ve şube şube inceledi. Önümüzdeki günlerde daha ayrıntılı bir çözümleme sunulacak. En çarpıcı olgulardan bazıları şunlar:
- Yaklaşık 1,1 milyon aktif ve emekli üye oy kullanma hakkına sahipti. Yalnızca 98.029 oy pusulası sayıldı. Bu, yüzde 8,9’luk bir katılım anlamına geliyor. Başkanlık seçimi için 97.043 oy kullanıldı. 1 milyonu aşkın üye, yani her 10 üyeden 9’u oy kullanmadı.
- Fain 66.166 oy aldı. Bu, başkanlık seçiminde kullanılan oyların yüzde 68’idir. Ancak üyelerin yalnızca yüzde 6’sına, yani yaklaşık her 17 üyeden birine denk gelmektedir. Fain bu seçimde 2023’teki ikinci turda aldığından daha az oy aldı. Üstelik bu rakama, koltukları aygıta bağlı olan binlerce yetkilinin, sendika çalışanının ve atanmış kişinin oyları da dahildir.
- 2022’de sendika, yöneticilerini ilk kez doğrudan seçimle belirledi. O seçimde 104.776 oy pusulası kullanılmış, başkanlık için 103.495 oy verilmişti. Bu, ABD tarihinde herhangi bir ulusal sendika seçiminde görülen en düşük katılımdı. Bu yıl, Fain’in ilk görev döneminin ardından, yaklaşık 6.700 daha az üye oy kullandı.
- 2022’de yönetimde yer alan iki hizibin adayları ilk turda toplam 78.530 oy almıştı. Bu hizipler, o dönemki Başkan Ray Curry’nin ve Fain’in çevresinde toplanıyordu. Bu yıl Fain ile ona karşı aday olan başkan yardımcısı Rich Boyer toplam 79.034 oy aldı. Bu rakam neredeyse tıpatıp aynıdır. Üyeler sandıktan uzak dururken aygıtın oyu sabit kaldı.
- Sendikanın dokuz bölgesinin yedisinde oy pusulası sayısı düştü. New York ve New England’ı kapsayan Bölge 9A’da bu sayı neredeyse yarı yarıya azaldı ve 4.492’den 2.346’ya geriledi. Oy sayısı Bölge 8’de yüzde 17, Bölge 4’te yüzde 14 ve Bölge 1A’da yüzde 11 düştü. Kayda değer tek artış batıdaki Bölge 6’da görüldü. Bu artış neredeyse tamamen Kaliforniya Üniversitesi’ndeki akademik çalışanlardan geldi. Bu çalışanların şubesinde oy sayısı ikiye katlandı ancak yine de üye sayısının küçük bir kesrinde kaldı.
- Bölge 1 ve 1A, Detroit metropol alanını ve sendikanın tarihsel merkezini kapsamaktadır. Bu iki bölgede 300 binden fazla aktif ve emekli üyeden 26.380’i oy kullandı. Bu oran yüzde 9’un altındadır. Fain bu oyların yaklaşık 16.800’ünü aldı. Bu sayı, iki bölgenin üyelerinin yüzde 6’sından azdır. 600 No’lu Şube, Dearborn’daki Ford Rouge fabrikasını da kapsamaktadır. Bu şubede 24.006 üyeden 2.999’u, yani yaklaşık yüzde 12’si oy kullandı. Fain 2.280 oy aldı. Bu oy sayısı, şube üyelerinin 10’da birinden azdır.
- 155 No’lu Şube, Warren, Michigan’da Dana, Magna ve düşük ücretli diğer yan sanayi işçilerini kapsıyor. Bu şubede 5.600’ü aşkın üyeden 273’ü oy kullandı. Bu oran yüzde 5’in altındadır. 2093 No’lu Şube, Three Rivers, Michigan’daki American Axle fabrikasını kapsıyor. UAW, haziran ayında bu fabrikada yaklaşık 1.000 işçinin grevini sonlandırmıştı. Bu şubede yalnızca 179 oy kullanıldı.
- Oy pusulası gönderen 420 şubenin yarısında başkanlık için 63 ya da daha az oy kullanıldı. 190 şubede kullanılan oy sayısı 50’nin altında kaldı. En büyük 50 şube, kullanılan tüm oyların yarısından fazlasını oluşturdu.
- Columbia Üniversitesi’ndeki akademik çalışanlar arasında yaklaşık 3.000 üyeden 29’u oy kullandı. Bu oran yüzde 1’in altındadır. Columbia, UAW’nin savaşa ve demokratik haklara yönelik saldırıya karşı grevi engellemek için müdahale ettiği yerdir. Bu bahar Harvard’da 4.000’den fazla asistan greve çıktı. Beş ay sonraki sendika seçiminde bu çalışanların şubesinde 53 oy kullanıldı. Bu, üyelerin yaklaşık yüzde 1’idir. 2022’de bu sayı 308’di.
- Bu rakamlar katılımı olduğundan yüksek göstermektedir. Her şubenin oy toplamına emekliler de dahildir ve emekliler oy hakkına sahip üyelerin çoğunluğunu oluşturmaktadır. Buna karşın aktarılan üye sayıları yalnızca aktif çalışanları kapsamaktadır. Fabrikalardaki işçilerin katılımı daha da düşüktü. Öte yandan, oy kullanma hakkına sahip yüz binlerce emekli arasında da derin bir hoşnutsuzluk vardır.
Bu olgulardan şu kaçınılmaz sonuç çıkmaktadır: bürokrasi yalıtılmış durumdadır. Bu bürokrasinin, temsil ettiğini iddia ettiği işçiler arasında hiçbir dayanağı yoktur. Tabandaki işçiler bürokrasiye kayıtsızlık ve düşmanlıkla bakmaktadır.
Fain’in destekçileri bunu ilgisizliğe bağlayacak. Bu bir yalandır. Seçim, yan sanayi fabrikalarında isyanla geçen bir yazın ardından yapıldı. Saginaw, Michigan’daki Nexteer’de işçiler üç ön sözleşmeyi reddetti ve yüzde 86 oyla grev kararı aldı. UAW grev oylamasının üstünü örttü. Ardından dördüncü bir sözleşmeyi fabrikanın içinde, şirket mülkünde yapılan bir oylamayla zorla geçirdi. Dana ve Bridgewater’daki işçiler de UAW’nin desteklediği sözleşmeleri büyük farkla reddetti.
İşçilerden toplu sözleşmeler için oy vermeleri istendiğinde, onları reddetmek için sandığa gittiler. Bu sözleşmeleri dayatan sendikanın yönetimi için oy vermeleri istendiğinde ise sandıktan uzak durdular.
Bir başka etken de birçok işçinin bir seçim yapıldığından haberdar olmaması ya da oy pusulası almamasıdır. Lehman 2022’de bir federal mahkemeye, UAW denetçisine ve Çalışma Bakanlığı’na kanıtlar sunmuştu. Bu kanıtlar, çok sayıda işçinin oy pusulası almadığını ve bir seçim yapıldığını bilmediğini gösteriyordu. Ama hiçbir şey yapılmadı. Bu yıl da işçiler oy pusulası almakta sorun yaşadıklarını bildirdi. Lehman’ın kendisi bile oy pusulasını defalarca talep etmek zorunda kaldı.
Aygıt açısından seçim, kendi iç bölünmelerini çözmeye hizmet etti. Büyüyen bir isyanla karşı karşıya kalan aygıt, Fain’in etrafında saflarını sıklaştırdı. Fain, eski Yönetim Grubu’ndan (Administration Caucus) isimleri kendi Birleşik UAW (United UAW) listesine aldı. Bunlar, dört yıl önce üyeleri satmakla ve üyelerin doğrudan seçmesine karşı çıkmakla suçladığı katmanın ta kendisiydi. Amerika’nın Demokratik Sosyalistleri (DSA) de dahil olmak üzere Demokrat Parti’nin sahte sol hizipleri de Fain’in arkasında birleştiler. Bu güçler üyelerin dışlanmasını kabul ediyor ve memnuniyetle karşılıyor, çünkü onların tabanı bürokrasinin ta kendisidir.
Aygıtın kendisine meydan okuyan tek kampanya Lehman’ınkiydi. Bu kampanya, bürokrasinin lağvedilmesini ve yetkinin işyerlerindeki taban komitelerine devredilmesini savundu.
Lehman sendika genelinde 1.936 oy aldı. Bu, başkanlık için kullanılan oyların yüzde 2’sidir. 2022’de bu sayı 4.777’ydi. Lehman sendikanın her bölgesinde, 293 şubede oy aldı. Ancak aldığı oyla ilgili en önemli olgu, şu iki rakam arasındaki farkta görülmektedir: toplam oyu ile işçilerin kendisini ve programını tanıdığı yerlerde aldığı oy.
Lehman, Macungie, Pensilvanya’daki Mack Trucks fabrikasında çalışıyor. Fabrikayı temsil eden UAW 677 No’lu Şube’de 301 oyun 67’sini, yani yüzde 22’sini aldı ve Fain’in ardından ikinci oldu. Lehman’ın oradaki oy oranı 2022’de yüzde 18,6’ydı. Fain’inki ise yüzde 37’den yüzde 32’ye düştü.
Lehman’ın oylarındaki düşüş iki etkeni yansıtmaktadır. Bunlardan biri, aygıtın işine yarayan katılım düşüşüdür. Diğeri ise kampanyanın yürütüldüğü koşullardır. 2022 kurultayında bir dizi kural kabul edildi ve bu kurallar bu yıl ilk kez uygulandı. Dünya Sosyalist Web Sitesi’nin (WSWS) bir işveren olarak ele alınması gerektiği ileri sürüldü. Bu düzmece gerekçeyle, sitenin Lehman’ı desteklemesi yasaklanmış bir katkı sayıldı. WSWS’nin Lehman’ı desteklediğini açıklaması yasaklandı. Otomotiv İşçileri Bülteni, 2022 kampanyası sırasında on binlerce işçi tarafından takip edilmişti ve işçilere ulaşmanın en önemli aracıydı. Bu yıl bülten kampanyanın tanıtımı için kullanılamadı.
Üye olmayanların bir adaya “değeri olan herhangi bir şey” katkısında bulunması da yasaklandı. Aygıt ise kendi muazzam kaynaklarını kullanabiliyordu. Bu kısıtlamalar doğrudan Lehman’ın kampanyasını hedef alıyordu. Ayrıca, denetçi aracılığıyla gönderilen masraflı e-postaları kullanma imkânını da ciddi şekilde kısıtladılar; buna, işçilere bir seçim yapıldığını bildirmek de dahildi.
Buna rağmen Lehman, kampanyasının işçilere doğrudan ulaştığı yerlerde önemli bir destek kazandı. Bu destek, Michigan, Ohio, Indiana, Kentucky ve diğer eyaletlerdeki işçileri kapsıyor. Bu işçiler Detroit’in Üç Büyüklerinde (Ford, General Motors, Stellantis), Deere’de, Caterpillar’da ve Nexteer’de çalışıyor. Lehman, Washington Üniversitesi’ndeki akademik çalışanlar arasında ikinci oldu. Kaliforniya Üniversitesi’nde akademik çalışanlardan 285 oy aldı. 1115 No’lu Şube’de ise Kaliforniya eyaletinde çalışan bilim insanları arasında ikinciliği paylaştı. Michigan eyalet çalışanlarını kapsayan 6000 No’lu Şube’nin bir biriminde yüzde 7 oy aldı. Hagerstown, Maryland’deki Mack Trucks güç aktarma organları fabrikasında ise yüzde 6’nın üzerinde oy aldı.
Lehman’a oy verenler onu aygıtın sosyalist muhalifi olarak görüp sınıf bilinçli bir oy kullandılar. Lehman’ın kampanyayı şu mücadeleleri yaygınlaştırmak için kullandı: tabanın iktidarı, işçi sınıfının uluslararası birliği ve sosyalizm.
Seçime kitlesel katılmama durumu, bir alternatife yönelik potansiyel desteğin en açık göstergesidir. Oy kullanmayan yüz binlerce işçi mücadele etmenin bir yolunu bulmak istiyor. Bu işçiler, kendi tarzlarında, bir sonuca varmışlardır: UAW yalnızca adı sendika olan bir örgüttür.
UAW, on yıllar içinde şirket yönetimlerinin bir aracına ve devletin korporatist bir koluna dönüştürülmüştür. İşlevi, işgücüne polislik yapmak, şirketlerin talep ettiği toplu sözleşmeleri dayatmak ve muhalefeti bastırmaktır.
Seçim, Lehman’ın ve WSWS’nin savunduğu tutumu doğrulamaktadır: Sınıf mücadelesinin gelişmesi, yeni örgütlerin kurulmasını gerektirmektedir. İşçilerin muhalefeti bu aygıtın reformu yoluyla değil, lağvedilmesi yoluyla gelişecektir. Bu da doğrudan işçilerin denetimindeki yeni örgütleri gerektirmektedir. Bu örgütler, her fabrikada ve işyerinde kurulacak taban komiteleridir. Bu komiteler, Taban Komitelerinin Uluslararası İşçi İttifakı (TK-Uİİ) aracılığıyla fabrikalar, sektörler ve ulusal sınırlar ötesinde birbirine bağlanacaktır.
UAW seçiminden kaçınılmaz olarak çıkan sonuç, bu tür komiteleri geliştirmenin zorunluluğudur. Bu komiteler, ABD’de ve uluslararası ölçekte, sendikalı olsun ya da olmasın, otomotiv işçilerinin, diğer UAW üyelerinin ve her sektördeki işçilerin mücadelesini örgütleyecektir.
Daha fazlasını okuyun
- Türkiye’den işçiler UAW bürokratının ölüm tehdidine karşı Will Lehman’ı savunuyor
- UAW başkanlık tartışması, sosyalist Will Lehman ile aygıt yanlısı adaylar arasındaki sınıf ayrımını gözler önüne serdi
- Sosyalist Eşitlik Partisi broşürü: “Sendikal Bürokrasiyi Lağvet, Yetkiyi Tabana Devret”
- Will Lehman’ın UAW başkanlığına aday gösterilmesi: Taban iktidarı için mücadelede bir kilometre taşı
